İş Güç Enerji Konu Anlatımı PDF İndir

İş Güç Enerji konu anlatım pdf dosyasını indirmek için tıklayın.

Devamı...

TYT Kuvvet Konu Anlatım PDF İndir

Newton'un Hareket Yasaları, Eğik Düzlem, Sürtünme Kuvveti konu anlatım pdf dosyasını indirmek için tıklayın.

Devamı...

TYT Hareket Konu Anlatım PDF İndir

Düzgün doğrusal hareket konu anlatım pdf indirmek için tıklayın.

Devamı...

TYT Fizik Bilimine Giriş Konu Anlatım Ders Notları

TYT Fizik Bilimine Giriş konu anlatım pdf dosyasını indirmek için tıklayın.

Devamı...

TYT Madde ve Özellikleri Konu Anlatım Ders Notları

Madde ve özellikleri ünitesi konu anlatım pdf dosyasını indirmek için tıklayın.

Devamı...

İş Güç Enerji Konu Anlatım Föyü (Özet) Pdf İndir

İş güç enerji konu anlatım föyü için aşağıdaki butona tıklayın.

Devamı...

Newton'un Hareket Kanunları Konu Anlatım Föyü (Özet) Pdf İndir

Newtonun hareket kanunları konu anlatım föyünü indirmek için aşağıdaki butona tıklayın...

Devamı...

2017- 2018 9. Sınıf Fizik Dersi Ünitelendirilmiş Yıllık Plan İndir

2017-2018 Eğitim Öğretim dönemine ait 9. sınıf Fizik dersi ünitelendirilmiş yıllık planı indirmek için tıklayın...

10. Sınıf Fizik Dersi Ünitelendirilmiş Yıllık Planı indirmek için tıklayın...

Devamı...

2017 9. Sınıf Fizik Dersi Öğretim Programı (Güncel)

ÖABT Alan Eğitimi kısmında çıkabilecek sorulardan biri de güncellenen programlarla ilgilidir. Aşağıda 9. sınıf Fizik dersine ait Öğretim programını paylaşıyoruz.

2017 Fizik Dersi Öğretim Programını İndirmek İçin Tıklayın...

Devamı...

Madde ve Özellikleri - Özkütle

ÖZKÜTLE

Nesnelerin birim hacimdeki miktarına özkütle (yoğunluk) denir. d ile gösterilir. Aşağıdaki tabloda bazı maddelerin özkütle değerleri verilmiştir. Görüldüğü gibi her madde için farklı değerler almıştır. Özkütle bu yüzden maddeler için ayırt edici bir özelliktir.

Özkütlenin birimi SI birim sisteminde kg/m³'tür ancak g/cm³ ya da g/L olarak da karşımıza çıkabilmektedir.

Sabit sıcaklık ve basınç altında maddenin kütlesinin hacmine bağlı grafiği  aşağıdaki gibi olmaktadır. Grafiğin eğimi bize özkütleyi verir.

Grafiğin eğimi küçüldükçe özkütle de küçülür.

Örnek: 

Yukarıdaki grafikte verilen X, Y ve Z maddelerinin özkütleleri arasındaki ilişki

d_X>d_Y>d_Z şeklindedir.

Örnek: Kütlesi 32 g olan bir küpün kenarı 4 cm'dir. Buna göre küpün özkütlesi kaç g/cm³'tür?

Çözüm: Küpün hacmi V=a³ ile hesaplanır.

V=4³ ise  V=64 cm³  

d=m÷V ise d=32÷64

d=0,5 g/cm³  olarak bulunur. 

Karışımların Özkütlesi

İki ya da daha fazla maddenin kimyasal tepkimeye girmeden bir arada bulunmasına karışım denir. Karışımın özkütlesi, karışanların toplam kütlesinin toplam hacmine oranına eşittir.

Karışımın özkütlesi, karışımı oluşturan en büyük özkütleden küçük, en küçük özkütleden büyüktür.

Özel Durumlar

1. Aynı sıcaklıkta iki sıvıdan eşit hacimlerde alınarak elde edilen karışımın özkütlesi

n tane eşit hacimli sıvı karıştırılırsa karışımın özkütlesi 

2. Aynı sıcaklıkta iki sıvıdan eşit kütlelerde alınarak karıştırılırsa karışımın özkütlesi

Not: Aşağıdaki gibi birbirine karışmayan sıvılar bir kaba konulduğunda şekildeki gibi dengede kalıyorsa özkütleler arasındaki ilişki d_X>d_Y>d_Z şeklinde olur.

Devamı...

Madde ve Özellikleri - Kütle Hacim

KÜTLE

Cismi oluşturan madde miktarına kütle denir. Birimi kg'dır, m ile gösterilir.Bir maddenin kütlesi uzayın her yerinde aynıdır. Ağırlık ile karıştırılmamalıdır.

Ağırlık; madde ile yer küre arasındaki çekim kuvvetidir. Birimi Newton (N) dur, G ile gösterilir.

G=m∙g ile hesaplanır.

Dünyada ölçülen kütlesi 60 kg olan bir kişinin uzayın diğer noktalarında da kütlesi 60 kg olarak ölçülür. Fakat ağırlığı dünyada 600 N iken aydaki ağırlığı 1/6'sı kadar yani 10 N olur.

Kütlenin Ölçülmesi

Kütle eşit kollu terazi ile ölçülür. Terazinin bir kefesine standart bilinen bir kütle, diğer kefesine bilinmeyen kütle konularak terazi dengeye getirilmeye çalışılır. Kefeler dengeye geldiğinde bilinmeyen kütle bilinen kütleye eşit olmuş olur.

NOT: Duyarlılık

• Terazinin ölçebileceği en küçük kütle değeri
• Binicinin bir bölme yer değiştirmesinin karşılık geldiği kütle değeri

gibi ifadelerle de anlatılabilir.

ÖRNEK:

ÖRNEK: 

HACİM

Bir maddenin boşlukta kapladığı yere hacim denir. V ile gösterilir. Birimi m³'tür. 

Düzgün geometrik şekilli cisimlerin hacimleri matematiksel hesaplamalarla bulunabilir.  Aşağıdaki tabloda bu cisimlerin bazılarının hacim hesaplamalarına yer verilmiştir.

Örnek: Kenar uzunlukları 2 m, 40 dm, ve 400 cm olan bir dikdörtgenler prizmasının hacmi kaç m³'tür?

Çözüm: Önce tüm kenar uzunluklarını metre cinsinden yazmalıyız. Buna göre;

40 dm=4 m ve 400 cm=4 m dir

Dikdörtgenler prizmasının hacmi bütün kenarların çarpımı ile bulunur. 

V=2x4x4=32 m³'tür.

Örnek: Yüksekliği 5 cm ve yarı çapı 3 cm olan bir koninin hacmi kaç cm³'tür? (𝝅=3 alınız.)

Çözüm: Yukarıdaki tablodan koni için verilen formülü kullanırsak;

V_Koni=1/3𝝿r²h 

V_Koni=3²5

V_Koni=45 cm³ olarak bulunur.

Düzgün olmayan cisimlerin hacimleri taşırma kabı ile bulunur. Taşma seviyesine gelmiş bir kabın içine geometrik şekli düzgün olmayan bir cisim atılır. Cismin hacmi taşan sıvı kadardır.

Başka bir yöntem de dereceli kap içinde sıvının yükselme miktarına bakılır. Sıvının yükselme miktarı cismin hacmini verir.

Yukarıdaki dereceli silindirde 40 cm³ sıvı bulunmaktadır. Kabın içine cisim atıldıktan sonra sıvı seviyesi 60 cm³ olmuş. Arada 20 cm³ lük bir fark bulunmaktadır ki bu da bize cismin hacmini verir.

Devamı...

Madde ve Özellikleri - Maddenin Halleri

Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan her şeye madde denir. Kütlesi olan her şey taneciklerden (atom veya molekül) oluşur. 

Maddenin dış yapısıyla ilgili özelliklere fiziksel özellik, iç yapısıyla ilgili özelliklere kimyasal özellik deriz.

Bütün maddelerde bulunan özelliklere ortak özellik, maddeleri birbirinden ayırt etmek için kullanılan özelliklere ayırt edici özellik deriz. 

Maddelerin Ortak Özellikleri

• Kütle: Cismi oluşturan madde miktarıdır. Eşit kollu terazi ile ölçülür. Simgesi m olup birimi kg'dır.
• Hacim: Boşlukta kapladığı yerdir. V ile gösterilir. Birimi m³'tür.
• Eylemsizlik: Bir maddenin durumunu koruma isteğine denir.
• Tanecikli Yapı: Bütün maddeler atomlardan bir araya gelmiştir. Bu yüzden maddeler tanecikli yapıya sahiptir.

Maddenin Hâlleri

Maddeler dört temel hâlde bulunurlar. Bunlar katı, sıvı, gaz ve plâzma hâlidir.

Katı Hal Özellikleri

• Tanecikler arası mesafe küçüktür.
• Tanecikler arası çekim kuvveti büyüktür.
• Tanecikler yalnız titreşim hareketi yapar.
• Sıkıştırılamaz.
• Belli bir hacme ve şekle sahiptir.

Sıvı Hal Özellikleri

• Tanecikler arası mesafe katıya göre fazladır.
• Tanecikler arası çekim kuvveti katıya göre küçüktür.
• Tanecikler öteleme ve titreşim hareketi yapar.
• Sıkıştırılamaz.
• Belli bir hacme sahiptir fakat belli bir şekli yoktur.

Gaz Hali Özellikleri

• Tanecikler birbirinden bağımsızdır.
• Tanecikler arası çekim kuvveti çok küçüktür.
• Belli bir hacme ve şekle sahip değiller.
• Sıkıştırılabilir.
• Tanecikler öteleme, titreme ve dönme hareketi yaparlar.

Plazma Hali

Maddeye enerji verildikçe hal değişimi gözlenir. Enerji verilmeye devam edilirse gaz haldeki maddenin atomları iyonlaşmaya başlar. Yüksek miktarda enerji alarak iyon durumuna geçmesi plazma hali olarak kabul edilir. 

Plazma Hali Özellikleri

• Akışkandır.
• Tanecikleri öteleme hareketi yapabilir.
• Yüksek ve düşük sıcaklıklarda bulunabilir.
• Elektrik yükü bakımından nötr'dür.
• İçindeki serbest elektronlar sayesinde ısı ve elektriği iletir.
• Elektrik ve manyetik alandan etkilenirler

Devamı...

Fizikte Gözlem,Ölçme ve Deney

GÖZLEM

Bilimsel araştırmalarda bir olayla ilgili doğru ve güvenilir bilgiler elde edebilmek için olayın özellikleri incelenir. Bu inceleme işlemine gözlem denir. Gözlemi iki şekilde yapabiliriz.

• Nitel Gözlem: Beş duyu organımızla yapılan gözlem
• Nicel Gözlem: Beş duyu organı ve ölçme aletleri ile yapılan gözlemlerdir. 

ÖRNEK: Nicel gözleme üç tane örnek verelim.

• Hava sıcaklığını termometre ile ölçmek
• Bir cismin kütlesini eşit kollu terazi ile ölçmek
• Bir çocuğun boyunu metre ile ölçmek

ÖRNEK: Nitel gözleme üç tane örnek verelim.

• Havanın sıcak olduğunu söylemek
• Bir cismin kütlesinin diğer cisimden fazla olduğunu söylemek
• Bir çocuğun boyunun diğerinden uzun olduğunu söylemek

Yukarıdaki örneklerden de anlaşılacağı üzere nicel gözlemler nitel gözlemlere göre daha kesin ve net bilgilerdir. Daha objektiftir. 

DENEY

Koşulların kontrol altına alındığı ve sonuçların ölçülerek kaydedildiği gözlemlere deney denir.

Deneylerde bizim belirlediğimiz ve etkisini araştırdığımız değişkene bağımsız değişken, bağımsız değişkene bağlı olarak değişen değişkene bağımlı değişken denir. Deney esnasında sabit tutulan değişkene de kontrol değişkeni denir.

Kısaca;

ÖRNEK: 

Yandaki öğrenci eğik düzlemin üzerinden m, 2m, 3m kütleli cisimleri sırasıyla serbest bırakıp ivmelerini ölçüyor. Buna göre deneyin değişkenlerini belirleyelim.

• Etkisi araştırılan yani bağımsız değişken kütledir. 
• Kütlenin değiştirilmesi sonucunda etkilenen değişken yani bağımlı değişken; ivmedir.
• Bu sistemde değişmeyen sabit tutulan değişken (kontrol değişkeni) eğik düzlemin kendisidir.

ÖRNEK: 

Verilen elektrik devresi özdeş devre elemanları ile kurularak bir deney yapılmaktadır. Buna göre deneyin değişkenlerini belirleyelim.

• Etkisi araştırılan pildir. Bağımsız değişken.
• Pil sayısı artırıldıkça devreden geçen akım miktarı artacaktır. Etkilenen yani bağımlı değişken burada akım büyüklüğüdür.
• Bu deneyde değiştirilmeyip sabit tutulan değişken (kontrol değişkeni) ampuldür.

Deney ve gözlemlerle elde edilen bilgiler topluluğuna bilimsel bilgi denir. Bilimsel bilginin elde edilme basamakları şu şekildedir:

Hipotez: Bir problem için sunulan geçici çözüm yoluna denir. İyi bir hipotez sınanabilir, test edilebilir, geliştirilebilir , herkes tarafından anlaşılabilir olmalıdır. Hipotez deneylerle desteklendikçe geçerliliği ve güvenirliliği artar.

Teori (Kuram): Bilimsel bilgilere yapılan kapsamlı genellemelerdir. Teoriler esnek yapıdadır, yeni çalışmalar doğrultusunda genişleyebilir ya da daralabilir. Örnek: Işık teorsi, atom teorisi, elektromanyetik teori, gazların kinetik teorisi, özel görelilik teorisi vs...

Kanun (Yasa): Belirli şartlarda bir nedene bağlı olarak aynı sonuçlar elde ediliyorsa elde edilen bilgi evrensel geçerlilik kazanır. Bu bilgiye kanun denir. Örnek: Kütle çekim kanunu, yansıma kanunu, Newton'un hareket kanunları vs...

Hipotezlerin doğruluğu deneylerle ispatlandıkça teoriye veya kanuna dönüşmez. Aynı şekilde teoriler güçlendikçe kanuna dönüşmez. Daha geçerli hipotez ve daha geçerli teori olurlar.

ÖLÇME

Fiziksel Büyüklükler

• Temel Büyüklük: Tanımlanması için başka fiziksel büyüklük kullanılmıyorsa temel büyüklük olarak ifade edilir. Örnek: Kütle, zaman, uzunluk, sıcaklık, ışık şiddeti, akım şiddeti, madde miktarı.
• Türetilmiş Büyüklük: Tanımlanması için başka fiziksel büyüklükler kullanılıyorsa türetilmiş büyüklük olarak ifade edilir. Örnek: Hız, kuvvet, enerji, basınç, iş, momentum vs...
• Skaler Büyüklük: Sadece sayısal veya birimle ifade edilen büyüklüklere denir. Örnek: 5 kg, 70 m, sürati 100 km/saat vs...
• Vektörel Büyüklük: Sayı ve birimin yanında yönü ile tarif edilen büyüklüklerdir. Ağırlığı 50 N, hızı doğuya doğru 100 km/saat vs...

Birim Sistemleri

Bir fiziksel büyüklük ölçüldüğünde elde edilen sonucun herkes tarafından aynı şekilde anlaşılabilmesi için belli bir birim tanımlamak zorunludur. Örneğin sınıfı adımlarla ölçersek herkes farklı sonuçlara ulaşabilir. Bundan dolayı ölçme sonuçlarını standart hale getirmeliyiz. 

1960 yılında toplanan bilim kurulu aşağıda verilen temel büyüklüklere karşılık gelen standart birimleri belirlemiştir. Bu birim sistemi SI (Uluslararası Birim Sistemi) olarak adlandırılır.

Bazı türetilmiş büyüklükler ve birimleri aşağıdaki tablodaki gibidir.

Birimler arasındaki dönüşümleri bilmek sorularda bize yardımcı olacaktır.

Yukarıdan aşağı inerken elimizdeki veriyi 10 ile çarparız. Aşağıdan yukarı çıkarken 10 ile böleriz.

Fizikte Matematiğin Yeri

Nasıl ki insanlar kendi aralarında anlaşabilmek için lisan'a ihtiyaç duyuyor aynı şekilde Fizik Biliminde de doğadaki olayları anlayabilmek için matematiğe ihtiyaç duyuluyor. Fiziğin dili matematiktir diyebiliriz.

Fizikte olaylar matematiksel modelleme yapılarak açıklanır.

Modelleme

Bir olayı ya da düşünceyi gerçek bir olguya benzeterek yapılan kopyalara ya da canlandırmalara modelleme denir. Atomun çekirdeğini ve etrafında dolanan elektronları güneş sistemine benzetmek (Rutherford Atom Modeli), atomu üzümlü keke benzetmek (Thomson Atom Modeli) fizikte modellemelere örnek olarak verilebilir.

  

Devamı...

Fizik Bilimine Giriş

İnsanlar var olduklarından bu yana doğada karşılarına çıkan problemlere karşı duyarsız kalmamış hep bu problemlere çözüm arayışı içinde olmuşlardır.

Bilim; bu arayışlar neticesinde ortaya konan çözümlerin sistematik olarak bir araya getirilmesiyle elde edilmiş bilgiler topluluğudur.

Zaman içerisinde elde edilen bu bilgiler kategorize edilerek farklı disiplinler şeklinde gelişmeye devam etmiştir ve Fizik Bilimi de bu disiplinlerden biridir.

Fizik Bilimi doğa olaylarını inceleyen bir bilim dalıdır. Konusu madde ve enerji olup bunlar arasındaki ilişkiyi inceler. Fizik bilimi sayesinde elde edilen bilgiler deneylerle sınanabilir, sorgulanabilir ve yanlışlanabilir.

Fizikçiler kendinden önceki bilim insanlarının bilgi ve deneyimlerine yeni bilgiler ekleyerek atomun iç dünyasından, yaşadığımız evrenin bütününe doğru bir yolculuk gerçekleştirirler. Bu yolculuk esnasında var olan problemlere çözümler aranır. Problemlere getirilen çözümler yeni ve çok daha farklı problemlerin ortaya çıkmasına neden olabilir. Bu problemler fizikçilerin çalışma alanlarını genişletir, bu yüzden burada elde edilen bilgilerin de kategorize edilme ihtiyacı ortaya çıkar.

Fizik Biliminin Alt Dalları:

1. OPTİK: Işığın yapısını ve davranışını inceler.
2. MEKANİK: Cisimlerin hareketlerini inceler.
3. TERMODİNAMİK: Isıyı ve ısının madde içindeki hareketini inceler.
4. ELEKTROMANYETİZMA: Elektrik yükleri arasındaki etkileşimi, elektrik ve manyetik alanı inceler.
5. ATOM FİZİĞİ: Atomun yapısını ve özelliklerini inceler.
6. NÜKLEER FİZİK: Çekirdeğin yapısını ve çekirdek reaksiyonlarını inceler.
7. KATI HÂL FİZİĞİ: Katı maddelerin iletkenlik ve esneklik özelliklerini inceler.

Fizik bilimi ve teknoloji karşılıklı etkileşim içindedir. Fizik teknolojiyi geliştirirken, teknoloji de fiziği geliştirir. Telekominikasyon sistemleri, tıbbi cihazlar, nanoteknoloji, ülkelerin savunma sistemleri, enerji kaynaklarının kullanılması gibi bir çok konuda fiziğin teknolojiye katkısı görülmektedir.

ÖRNEK: Fizik biliminin alt dalı optikteki gelişmelerin teknolojideki etkilerinden üç tane örnek verelim.

• Projeksiyon
• Mikroskop
• Kameralar

ÖRNEK: Katı hal fiziğindeki gelişmelerin teknolojiye etkilerinden üç tane örnek verelim.

• Transistör (Elektrik devre elemanı)
• Diyot (Doğrultucu elektrik devre elemanı)
• Plazma TV'ler

ÖRNEK: Fizik bilimi, elektrik ve manyetik alandaki gelişmeler ile elektronikte yaptığı çalışmalar sayesinde bilgisayar mühendisliğine yazılım, programlama ve elektronik parça anlamında katkı sağlamaktadır.

Yukarıda verilen örnekler fizik biliminin teknolojiye katkısını açık bir şekilde ortaya koymaktadır. Fizik bilimi teknolojiyle iç içe olduğu gibi diğer bilim dallarıyla da etkileşim içindedir.

Fizik Biliminin İç İçe Olduğu Diğer Bilim Dalları

• Coğrafya: Mevsilerin oluşumu, depremleri araştırır. Bu bilgilere ulaşabilmek için fizik biliminden destek alır.
• Biyoloji: Gözün görme olayını açıklarken fizik biliminden destek alır.
• Kimya: Maddenin iç yapısını, atom ve çekirdeği incelerken fizik biliminden destek alır.
• Astronomi: Gök cisimlerinin hareketlerini incelerken fizik biliminden destek alır. 
• Jeoloji: Yer kabuğunun yapısını ve oluşum evrelerini incelerken fizik biliminden destek alır.

Devamı...